ABD’li yatırımcı Bill Ackman’ın kızı Lucy, şubat ayında Brooklyn’deki dairesinde geçirdiği beyin kanamasının ardından hareket etme, konuşma ve görme yetilerini kaybetti. Ackman, kızının New York’taki Mount Sinai Hastanesi’nde tedavi görmesini sağlarken, yeni tedavi seçeneklerine ulaşmak için uluslararası bağlantılarını da harekete geçirdi.
Washington Post’ta Elizabeth Dwoskin imzasıyla yayımlanan habere göre, bu süreç Ackman’ı hem deneysel bir göz uygulamasına hem de beyin araştırmaları için büyük bir finansman taahhüdüne yöneltti. Gazete, ailenin yaşadıklarını, kamu kaynakları azalırken çok zengin kişilerin bilimsel araştırmalardaki etkisinin artması çerçevesinde ele aldı.
BACAK KASINDAN ALINAN MİTOKONDRİLER GÖZLERİNE NAKLEDİLDİ
Lucy Ackman’a uygulanan yöntemin merkezinde, hücrelerin enerji üretiminde görev alan mitokondriler bulunuyor. Doktorlar, bacak kasından alınan bu hücresel yapıları gözlerine enjekte ederek hasar gören görme sisteminin iyileşmesini desteklemeyi amaçladı.
Tedavi ekibinde yer alan Mount Sinai’den sinirbilimci David Putrino, meslektaşlarıyla yaklaşık bir yıldır mitokondri nakli üzerine çalıştıklarını söyledi. Nisan ayında Nature’da yayımlanan, hasarlı sinir hücrelerinde ve farelerde umut verici bulgular bildiren araştırmanın, insanlarda bir tedavi denemesi yapma düşüncesini güçlendirdiğini aktardı.
Ackman’ın açıklamasına göre, ABD Gıda ve İlaç Dairesi (FDA), mayıs ayında kızının tedavi ekibine hastaya özel acil deneysel kullanım izni verdi.
Bu izin, yöntemin genel kullanım için onaylandığı anlamına gelmiyor. FDA’nın “genişletilmiş erişim” uygulaması, yeterli tedavi alternatifi bulunmayan ciddi hastalıklarda araştırma aşamasındaki ürünlere belirli koşullarla erişim sağlıyor.
İLK İYİLEŞME YAKLAŞIK BİR AY SONRA ETKİSİNİ KAYBETTİ
Washington Post’un aktardığı, henüz hakem değerlendirmesinden geçmemiş bulgulara göre Lucy Ackman’da ilk haftalarda ışığı algılama bakımından sınırlı bir iyileşme gözlendi. Ancak bu etkinin yaklaşık bir ay sonra kaybolduğu bildirildi.
İlk gözlemlerde gözlerde zarar saptanmadığı belirtilse de uygulama, Lucy’nin görme yetisini geri kazanmasını sağlamadı. Nature’ın konuya ilişkin haberinde de ışığa verilen yanıttaki etkinin sınırlı kaldığı vurgulandı.
Ackman, gözlere daha sık uygulama yapılmasını sağlayacak bir yöntem üzerinde çalışıldığını açıkladı. Putrino ise bu ilk deneyimin, yöntemin güvenliği ve hastalar tarafından tolere edilebilirliğinin araştırılması açısından bir başlangıç olduğunu belirtti.
BİLİM İNSANLARI UMUTLU, ANCAK SORULAR SÜRÜYOR
Stanford Üniversitesi Tıp Fakültesi’nden Daria Mochly-Rosen, mitokondrilerin enerji üretiminin ötesinde hücresel onarım süreçlerindeki rollerinin de araştırıldığını söyledi. Bu alandaki çalışmaların çeşitli hastalıklar ve yaşlanmanın bazı etkileri bakımından potansiyel taşıdığı görüşünü dile getirdi.
Bununla birlikte Mochly-Rosen, bilim dünyasında yönteme kuşkuyla yaklaşan araştırmacılar bulunduğunu da aktardı. Nakledilen mitokondrilerin işlem sırasında canlılığını koruyup koruyamadığı ve küçük miktarlarda yapılan nakillerin ne ölçüde fayda sağlayabileceği, yanıt bekleyen sorular arasında.
HASTA ODAKLI BİR ENSTİTÜ KURMAYI PLANLIYOR
Ackman, “Ackman Oxman Institute” adını vermeyi planladığı merkez için 400 milyon dolardan fazla kaynak ayıracağını duyurdu. Merkezin beyin araştırmaları, rehabilitasyon, iyileşme ve sağlıklı yaşam süresinin uzatılması üzerine çalışması hedefleniyor.
Ackman, yönetiminde bir Nobel ödüllü bilim insanının, önde gelen bir sinirbilimcinin ve ilaç şirketi Regeneron’un üst yöneticisinin yer alacağını belirtti.
Enstitünün çalışmalarının hastalara somut fayda sağlamasına öncelik vereceğini söyleyen Ackman, eşi Neri Oxman’ın annesinin Alzheimer nedeniyle yaşamını yitirmesinin ardından da benzer bir merkez kurmayı düşündüğünü, ancak o dönemde mali koşulları uygun bulmadığını anlattı.
KAMU DESTEĞİ AZALIRKEN MİLYARDERLERİN ETKİSİ BÜYÜYOR
Washington Post, Ackman’ın girişiminin, teknoloji ve finans dünyasındaki milyarderlerin sağlıklı yaşam süresini uzatma araştırmalarına yöneldiği bir döneme denk geldiğine dikkat çekti. Peter Thiel, Sergey Brin ve Larry Ellison da yaşlanma biyolojisi ve yaşamı uzatma çalışmalarına yatırım yapan isimler arasında.
Gazetenin analizine göre, ABD Ulusal Sağlık Enstitüleri’nin 2025 mali yılında desteklediği bilimsel proje sayısı önceki yıla göre en az 2 bin 700 azaldı. Rekabetçi araştırma hibelerinin sayısındaki düşüş yaklaşık yüzde 15 oldu.
Haberde, Trump yönetimi dönemindeki kamu desteği kaybının oluşturduğu boşlukta, milyarderlerin kişisel önceliklerinin araştırmaların yönünü giderek daha fazla etkilediği değerlendirmesine yer verildi.
Kızının sağlık ekibiyle her gün bir saat çevrim içi toplantı yaptığını açıklayan Ackman ise iyileşme sürecinin zorlu olacağını kabul etmekle birlikte umutlu olduğunu belirtti. Ackman’a göre, Lucy’nin yeniden kazanması en güç yeti görmesi olacak.
