Dünya genelinde 2100'e gelindiğinde kırsal bölgelerde hayatını sürdüren ve geçimini hayvancılık üzerinden sağlayan 110 milyondan fazla insanın işsizlik tehlikesiyle karşılaşacağı tahmin ediliyor.
İklim krizinin giderek derinleşen etkileri, geleneksel hayvancılık yöntemlerini ve bu kültürü yaşatan toplulukları doğrudan hedef alıyor.
El Nino senaryoları netleşiyor: Tüm dünya yeni bir rekorla tanışacak
FAO'DAN 2026 MERA VE ÇOBANLAR YILI HAMLESİ
Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO), meraların ve hayvancılıkla uğraşanların sürdürülebilir gıda sistemleri üzerindeki kritik rolünü vurgulamak amacıyla 2026 yılını 'Mera ve Çobanlar Yılı' ilan etti.
Bu kapsamda Türkiye'de de çeşitli adımlar atılıyor.
Tarımsal Üretim ve Küçükbaş Yetiştiricileri Genel Merkezi (TÜRKYED) Genel Başkanı Nihat Çelik, 13 Mart 2026 tarihinde yaptığı açıklamada şu ifadeleri kullandı:
"FAO'nun bu kararı küçükbaş hayvancılık sektörü için bir dönüm noktası niteliği taşıyor. Meraları korumak ve çobanları desteklemek gıda güvenliğimiz için zorunlu."
KARA YÜZEYİNİN YARISINI KAPSAYAN DEV EKOSİSTEM TEHLİKEDE
Dünya kara yüzeyinin yaklaşık yüzde 50'sini oluşturan meralar; çayırlardan savanlara, çöllerden dağlık bölgelere kadar geniş bir coğrafyaya yayılıyor.
Bu devasa alanlar sadece hayvan otlatma yeri değil, aynı zamanda karbon depolama, su döngüsünü düzenleme ve kültürel mirasın korunması gibi hayati görevler üstleniyor.
Ancak günümüzde meralar; kuraklık, ani sel baskınları, toprak kalitesinin bozulması ve yaygınlaşan hayvan hastalıkları nedeniyle büyük bir baskı altında kalıyor.
Su iflası başladı: Yarın, bugünden daha kötü olacak
ARAŞTIRMALAR MERA ALANLARINDA YÜZDE 50 KAYIP ÖNGÖRÜYOR
Potsdam İklim Etkileri Araştırma Enstitüsü tarafından gerçekleştirilen güncel bir çalışma, iklim krizinin meraları nasıl bir yıkıma sürüklediğini gözler önüne seriyor.
Araştırma sonuçlarına göre, bazı bölgelerde sınırlı artışlar yaşansa da dünya genelindeki otlatma alanlarının yüzde 36 ile yüzde 50'si 2100'e kadar tamamen elverişsiz hale gelecek.
Bu durumun doğal bir sonucu olarak büyükbaş ve küçükbaş hayvan sayısının 1,4 milyar ile 1,6 milyar arasında azalması bekleniyor.
AVRUPA VE AFRİKA'DA HAYVANCILIK BÜYÜK BİR DARBOĞAZDA
Krizin bölgesel etkileri incelendiğinde Avrupa, Okyanusya ve Afrika kıtalarının en ağır darbeyi alacağı görülüyor.
Veriler, Avrupa'daki mera kaybının yüzde 87 ile yüzde 95 gibi ekstrem seviyelere ulaşabileceğine işaret ediyor.
Afrika'da ise Sahel ve Kongo Havzası gibi kritik bölgeler aşırı sıcaklar nedeniyle kullanılamaz noktaya gelecek.
Güney Amerika'da meralar güneye doğru kayarken, Asya'da ise üretim merkezlerinin doğudan batıya ve yüksek rakımlı dağlık alanlara doğru yer değiştireceği öngörülüyor.
Listede Türkiye de var: Bu yaz eşi benzeri görülmemiş sıcaklık yaşanacak
130 MİLYON İNSAN AÇLIK RİSKİYLE KARŞI KARŞIYA
İklim krizinin olumsuz etkilerinin yüzde 85'i orta ve düşük gelirli ülkelerde, yüzde 87'si ise zaten kırılgan yapıya sahip riskli bölgelerde yoğunlaşacak.
Özellikle Afganistan, Kenya, Etiyopya, Somali, Yemen, Çad ve Güney Sudan gibi ülkelerde yaklaşık 130 milyon kişi aşırı açlık riskiyle yaşamak zorunda kalacak.
Araştırma sonuçları, krizden en çok etkilenenlerin yüzde 71'inin cinsiyet eşitsizliğinin yüksek olduğu toplumlarda yaşadığını da ortaya koyuyor.
ÇÖZÜM İÇİN ULUSLARARASI İŞ BİRLİĞİ VE SOSYAL DESTEK ŞART
Almanya merkezli Bauhaus Earth kurumunun kıdemli araştırmacısı Chaohui Li, durumun ciddiyetine dikkat çekerek çözüm yollarını şu sözlerle ifade etti:
"Otlatma için uygun iklim koşullarının daralacağı bölgelerde ekonomik ve sosyal sorunları azaltmak için güçlü uluslararası iş birliği, iklime uyumlu hayvancılık sistemleri ve sağlam sosyal destek mekanizmaları şart."
Chaohui Li, bu sürecin yönetilmesinde etkili politikaların ve yerel halkın desteklenmesinin anahtar rol oynayacağını vurguladı.
Klimaya sığınan insanlığın acı sonu! Serinlemek isterken dünyayı ısıtıyoruz
