Tatlı tadından vazgeçmek istemeyenler için bilim dünyasından dikkat çekici bir gelişme geldi. Tufts Üniversitesi’nde yürütülen bir araştırmada, sofra şekerine çok yakın bir lezzete sahip ancak sağlık üzerindeki olumsuz etkileri belirgin biçimde daha düşük olan nadir bir şekerin üretimi için yeni bir yöntem geliştirildi.
“Tagatose” adı verilen bu doğal tatlandırıcı; düşük kalorili yapısı, kan şekerini neredeyse hiç yükseltmemesi ve ağız ile bağırsak sağlığına olası katkılarıyla öne çıkıyor. Uzmanlara göre bu buluş, şeker tüketimine daha sağlıklı bir alternatif arayanlar için önemli bir eşik olabilir.
DOĞADA VAR AMA ERİŞİMİ ZOR
Tagatose; süt ürünlerinde, elma, ananas ve portakal gibi bazı meyvelerde doğal olarak bulunuyor. Ancak meyvelerdeki toplam şekerin yalnızca binde ikisini oluşturması, bugüne kadar bu maddenin verimli ve ekonomik şekilde üretilmesini zorlaştırıyordu.
BAKTERİLER ÜRETİME DAHİL EDİLDİ
Araştırmanın Cell Reports Physical Science dergisinde yayımlanan sonuçlarına göre, bilim insanları E. coli bakterilerini genetik olarak değiştirerek tagatose üretiminde kullandı. Cıvık mantardan elde edilen ve “Gal1P” olarak bilinen özel bir enzim bakterilere aktarıldı.
Bu sayede bakteriler, yaygın ve ucuz bir hammadde olan glikozu yüzde 95 verimle tagatose’a dönüştürmeyi başardı. Önceki yöntemlerde bu oran yüzde 40–77 aralığında kalıyordu. Glikozun tercih edilmesi, maliyetleri de ciddi ölçüde düşürdü.
ŞEKER GİBİ DAVRANIYOR, ŞEKER KADAR ZARAR VERMİYOR
Tagatose, sofra şekerinin yaklaşık yüzde 92’si kadar tatlı. Yüksek yoğunluklu yapay tatlandırıcılardan farklı olarak pişirme ve fırınlama sırasında karamelize olabiliyor ve ürünlerin dokusunu koruyor. Ayrıca sofra şekerine kıyasla yaklaşık yüzde 60 daha az kalori içeriyor.
İnce bağırsakta sınırlı emilmesi nedeniyle kan şekeri ve insülin düzeylerinde çok düşük artışlara yol açıyor. Bu özelliğiyle özellikle diyabet hastaları açısından umut verici görülüyor. Diş çürüğüne neden olan bakterilerin çoğalmasını baskılaması ve bağırsaklardaki yararlı bakterilere destek olabilmesi de dikkat çeken diğer özellikler arasında.
GIDA SEKTÖRÜNDE YENİ BİR DÖNEM Mİ?
Araştırmacılar, geliştirilen biyosentetik yöntemin yalnızca tagatose değil, başka nadir şekerlerin üretiminde de kullanılabileceğini belirtiyor. ABD Gıda ve İlaç Dairesi (FDA) tarafından “genel olarak güvenli” (GRAS) kabul edilen tagatose, bu yeni yöntemle birlikte gıda sektöründe daha erişilebilir ve yaygın bir alternatif haline gelebilir.
