Bilim insanlarının yaptığı yeni bir araştırma, bitki temelli beslenmenin kronik böbrek hastalığı riskini azaltabileceğini ortaya koydu. Özellikle EAT-Lancet diyeti, böbrek sağlığını destekleyen beslenme modelleri arasında öne çıkıyor.
BÖBREK HASTALIĞI SANILANDAN YAYGIN
Kronik böbrek hastalığı (KBH), böbreklerin kandaki atıkları yeterince süzememesiyle ortaya çıkıyor ve çoğu zaman fark edilmeden ilerliyor. Uzmanlara göre her yedi kişiden biri bu hastalıktan etkilenirken, vakaların büyük bölümü tanı almadan yaşamını sürdürüyor.
EAT-LANCET DİYETİ MERCEK ALTINDA
Kanada Tıp Derneği Dergisi’nde yayımlanan çalışmada, böbrek hastalığı olmayan yaklaşık 180 bin kişinin beslenme alışkanlıkları ve sağlık verileri incelendi. Araştırmacılar, katılımcıların bitki temelli EAT-Lancet “gezegen sağlığı diyeti”ne uyum düzeyini değerlendirdi.
Bu beslenme modeli; tam tahıllar, sebze-meyve, baklagiller ve kuruyemişleri merkeze alırken, et ve diğer hayvansal ürünlerin sınırlı tüketilmesini öneriyor.
UZUN VADELİ TAKİP DİKKAT ÇEKTİ
Katılımcıların kan örnekleriyle böbrek fonksiyonlarını gösteren biyolojik göstergeler analiz edildi. Yaklaşık 12 yıllık takip sürecinde 4 bin 800’den fazla kişide kronik böbrek hastalığı gelişti. Sonuçlar, EAT-Lancet diyetine daha fazla uyan bireylerde hastalık riskinin belirgin biçimde daha düşük olduğunu gösterdi.
Araştırmacılar, çalışmanın geniş örneklem grubu ve uzun takip süresiyle önceki çalışmalardan ayrıldığını vurguladı.
DİYET BÖBREKLERİ NEDEN DESTEKLİYOR?
Amerikan Böbrek Fonu’ndan Ryan Woolley’e göre böbrekler, vücuttaki atıkları filtrelerken beslenme biçiminden doğrudan etkileniyor. Bitki ağırlıklı diyetler; sağlıklı kilo kontrolü, daha düşük tansiyon ve kan şekeri dengesi sağlayarak böbrekler üzerindeki yükü azaltıyor.
EAT-Lancet diyeti, bu yönleriyle Akdeniz ve DASH diyetlerine benzerlik gösteriyor. Bu beslenme modellerinin kalp-damar hastalıklarıyla birlikte böbrek sorunlarının ilerlemesini yavaşlatabildiği biliniyor.
PROTEİN VE TUZ DENGESİ ÖNEMLİ
Uzmanlara göre aşırı hayvansal protein tüketimi, böbreklerin süzmesi gereken atık miktarını artırıyor. Bitkisel proteinlerde bulunan fosforun vücut tarafından daha az emilmesi ise böbrekler için avantaj sağlıyor. Ayrıca işlenmiş gıdalardaki yüksek sodyum oranının azaltılması, tansiyon kontrolüne ve böbrek sağlığına katkı sunuyor.
UZMANLARDAN UYARI
Beslenme alışkanlıklarının böbrek sağlığı üzerinde belirleyici olduğunu vurgulayan uzmanlar, ani diyet değişiklikleri öncesinde mutlaka doktora veya diyetisyene danışılması gerektiğini hatırlatıyor. Özellikle mevcut bir sağlık sorunu olan bireyler için kişiye özel planlama önem taşıyor.
