Tatil dönemindeki esnek günlerin ardından gelen yeni eğitim-öğretim dönemi, birçok çocuk ve ebeveyn için duygusal bir uyum sürecini de başlatıyor. Değişen sabah rutinleri, anne babadan ayrılma korkusu, yeni öğretmenler ve arkadaşlık dinamikleri çocukların kaygı düzeyini artırabiliyor. İstinye Üniversitesi Liv Hospital Bahçeşehir’den Çocuk ve Ergen Psikoloğu Buse Yağmur, okula oryantasyon evresinde karşılaşılan zorluklar, ebeveynlerin sergilemesi gereken yapıcı tutumlar ve tıbbi destek gerektiren haller konusunda önemli uyarılarda bulundu.
OKUL SABAHI GÖRÜLEN BEDENSEL ŞİKÂYETLER İNCELENMELİ
İlk haftalarda gözlenen ağlama krizleri, ayrılmakta zorlanma ve okula gitmek istememe gibi tepkilerin olağan karşılanabileceğini ifade eden Uzm. Psk. Buse Yağmur, bu belirtilerin zamanla azalarak yerini güven duygusuna bırakması gerektiğini bildirdi. Sabahları sıklıkla dile getirilen karın ağrısı, bulantı ve kusma gibi bedensel yakınmaların göz ardı edilmemesi gerektiğine değinen Yağmur, öncelikle fiziki bir muayenenin yapılması gerektiğini kaydetti. Eğer bu şikâyetler yalnızca okul sabahlarında tekrarlıyor ve tatil günlerinde kendiliğinden geçiyorsa, arkasında okul reddi ve yoğun kaygının aranması gerektiği ifade edildi.
"KORKACAK BİR ŞEY YOK" DEMEK YERİNE DUYGUYU PAYLAŞIN
Ebeveynlerin iyi niyetle söylediği basmakalıp cümlelerin çocukta anlaşılmama hissi uyandırabileceğine dikkat çeken Yağmur, iletişim dilinin sakin ve kabul edici olmasını önerdi. "Korkacak hiçbir şey yok, okulu çok seveceksin" gibi ifadelerin kaygıyı dindirmek yerine derinleştirebileceğini aktaran uzman isim, çocuğa "Yeni bir sınıfa başlamak zor veya heyecanlı hissettirebilir, birlikte üstesinden geleceğiz" mesajının verilmesinin çok daha yapıcı olacağını belirtti. Sürekli sorgulayıcı sorular sormak yerine, süreci kolaylaştıracak kısa ve odaklı konuşmaların tercih edilmesi gerektiği hatırlatıldı.
DUYGUYU ANLAMAK OKULA GİTMEMEYE İZİN VERMEK DEĞİLDİR
Çocuğun yaşadığı endişeyi anlayışla karşılamanın okuldan geri kalmasına izin vermek anlamına gelmediğini hatırlatan Psk. Yağmur, ailelerin sınırları sakin bir kararlılıkla koruması gerektiğini vurguladı. Pazarlıklara girişmenin, tehdit veya kıyaslama yapmanın uyumu geciktirdiğini belirten uzman; okuldan her kaçınmanın kaygıyı besleyen geçici bir rahatlama sağladığını, bu nedenle okul yönetimiyle iş birliği içinde kademeli bir adaptasyon planı izlenmesi gerektiğini aktardı. Uyku ve uyanma saatlerinin okul açılmadan önce yavaş yavaş öne çekilmesi ve gece ekran temasının kesilmesi de uyumu kolaylaştıran etkenler arasında gösterildi.
NE ZAMAN UZMAN DESTEĞİNE BAŞVURULMALI?
Uyum güçlüğünün kronikleştiği durumlarda gecikmeden profesyonel destek alınması gerektiğini belirten psikolog; dinmeyen ağlama nöbetleri, panik benzeri krizler, sürekli okul reddi, sosyal geri çekilme ve akademik başarıda ani düşüşler görüldüğünde bir çocuk ve ergen psikiyatristine başvurulması gerektiğini aktardı. Ebeveynlerin kendi kaygılı ve aşırı korumacı tutumlarının da doğrudan çocuğa yansıdığını hatırlatan Yağmur, ailelerin kusursuz bir cesaret sergilemek yerine kendi streslerini yöneterek çocuklarına güven veren bir rehber olmalarının yeterli olacağını ifade etti.
