Back To Top
Kabul etmezsek nasıl çözeriz?

Kabul etmezsek nasıl çözeriz?

 - Son Güncelleme: 01.05.2019 Çarşamba 09:07
- A +

Ülkemiz tarihi bir ekonomik kriz içerisinde.  

İşsizlik açısından 1994 ve 2001 krizlerini adeta mumla arıyoruz.  

Henüz krizin başında olduğumuzda yüksek işsizliğin yapısal sorunları ile yüzleşmedik.  

Ama çok süremizde kalmadı. 

Yakında çok farklı sosyolojik sorunlar yaşayacağımız aşikar.  

Bu tarihi krize nasıl sürüklendik? 

İlki 17 yıllık iktidar sürecinin getirdiği hastalıklardan geliyor. AK Parti iktidara geldiğinde Kemal Derviş-IMF önceliğinde yazılmış “Güçlü Ekonomiye Geçiş” programını kucağında buldu.  

Hatta bu programı Derviş döneminden bile daha disiplinle uyguladı ve ülke krizden çıktı. Ama adı üzerinde “Geçiş” programı olmasına rağmen bu programın miadı dolduğunda da uygulamaya devam etti.  

Ne mi oldu? 

2001’de devletin kasası ve bankaların kesesi boşalmış olduğundan bu noktaları hedefleyen program ilelebet uygulandı.  

Devlet şiştikçe şişti.  

Şiştikçe nerede verimsiz iş varsa ona imza attı.  

Şiştikçe ne kadar verimsiz ve gösterişli yatırım varsa oraya gitti.  

Devlet şiştikçe özel sektör zayıfladı. Zayıflığını da kredi-dış borçlanma ile kapattı.  

Devlet şişti ama tüketimi destekleyerek; üretimi ve katma değeri pek düşünmedi.  

Daha çok limon, daha çok hıyar satarak ihracatını artırmanın peşinde koştu.  

Ve sistem tıkandı.  

2006-07’de Derviş programını sonlandırıp yeni bir ekonomi programı yapılması gerekirken hala aynı programda devam ediyoruz.  

Kabul edelim: AK Parti kadrolarında yeni bir ekonomi programı yazacak bir ışık görülmemektedir.  

Hala kredi 

hala tüketim  

hala borçlanma-borçlandırma diyoruz.  

Ufkumuz bu.  

***

Ama asıl sorun ikinci aşamada.  

Mayıs 2016 sonrası adeta finansal kriz başladı. Seçilmiş Başbakanı atanmış Başbakan ile değiştirdik. Ardından 15 Temmuz ile oluşan “Milli Birlik” gücünü dağıtarak OHAL’e geçtik.  

Ekonomide ise, 400 yıllık iktisat biliminin bulamadığı bir buluşa imza atarak enflasyon-faiz teorisi ile işleri tıkadık.  

Merkez Bankası da kilitlendi tabii.  

Yüzde 7,5 TL faizine “Faiz Lobicileri” diye suçlayan kadrolar, bu sefer dolara yüzde 7,5 faiz ödemeye başladılar.  

Ama kimse kendinde sorun veya yanlış aramadı.  

Herkes suç ve suçluyu dışarıdan gösterdi. “Şer Güçler” teorisi ile kendilerini adeta sorumsuz ve suçsuz ilan ettiler.  

Tabii ki gelinen noktada hiçbir sorun da çözülemedi.  

*** 

Bugün diplerde yaşanan küçük bir kıpırtıyı “paçayı kurtardık” şeklinde sunuyorlar.  

Kurtulan hiçbir şey yok.  

Ekonomide düzelen hiçbir şey yok.  

Dün verileri açıkladım: Kamu kaynakları ile seçim döneminde resmen para yağdırılmış, ama düzelen hiçbir şey yok.  

Şimdi o paralar da olmayacak.  

Yılın ortasında kalakalacağız.  

Bankalar kredi veremeyecek, çünkü buldukları kaynakla dış borçlarını ödüyorlar.  

Kredi faizleri de öyle suni düşemeyecek, çünkü dolarizasyonu önlemek için TL faizleri baskıdan kurtulur kurtulmaz 22,0-23,0’lere fırladı.  

Piyasa önce enflasyonda kalıcı iyileşmeyi görmek istiyor.  

Ama Merkez Bankası dahil çöken ekonominin altında kalan cari fazlaya güveniyor. Orada bir ışık yok. Üretim artırarak cari açığı kapatmıyoruz. Tüketimi kısarak ve ekonomiyi daraltarak cari açık kısılıyor.  

Bugün üreticiyi destekleyici yapısal ne yapıyoruz ki? Ya da gelecek açısından iyi bir adım ne attık?  

Bakın aslında ASO Başkanı Nurettin Özdebir bir kaç sorunu özetlemiş: 

1-Büyüme için kredi kullanmayı politika yapıcıları bırakmalı. Küresel sermaye artık kredili büyümeyi finanse etmiyor. (Vay şer güçler vayy..) 

2-Dağa taşa üniversite açarak eğitim ve beşeri sermayeyi zenginleştirmiyoruz. Önemli olan sayı değil, KALİTE.  

3-Ekonomide en önemli şey GÜVEN. Güven olmayan yerde ne tüketim, ne de üretim olur.  

4-Özel sektör borcunu geri ödeyemiyor. Bir çok şirket batıyor.  

Sorunlar saymayla bitecek gibi değil. Ama en önemli sorun, sorunun bizden olduğunu kabullenmeyişimiz.  

O zaman ekonomi yönetiminin önemi ve gerekçesi nedir? 

Diğer Yazıları

Yorumlar

Yorumlar 600 Yorumların her türlü cezai ve hukuki sorumluluğu yazan kişiye aittir. Karar Yayıncılık A.Ş ve yazar, yapılan yorumlardan sorumlu değildir. Yorumların 600 karakteri (boşluklu) aşmaması gerekmektedir.
Vatandaş 06 Mayıs 2019 12:37
Berat Albayrak ekonomi üzerinde edebiyat sözleri sarf edip duruyor. Laf ile peynir gemisi yürümez. icraat lazım.
COK ITHALAT COK BORC 02 Mayıs 2019 00:48
Warren Buffet'in da dediği gibi parlak bir üne sahip bir yönetim,kötü ekonomisiyle ün salmış bir işi eline alırsa, değişmeyen işin ünü olur. Türkiyede siyaset, bürokrasi iibf mezunu müfettişlerce yönetiliyor, bunlar da kendi maaşlarına zam yapmaktan başka birşey yapmıyor.Çin öyle mi?Merkel fizik doktoru. Cari fazla veren ülkeleri sosyal bilimciler yönetmiyor. Bakınız Çin ve Almanya.
COK ITHALAT COK BORC 02 Mayıs 2019 00:28
Mesela Türkiye'de bu kadar çok otomobil olmasını ve bu kadar çok petrol ithal edip borçlanmamızın sorumluluğunu sadece bu iktidara yükleyemeyiz.Çiller de otomobilleri severdi.ABD parasal genişleme yaparken,borsa tatlı tatlı yükselirken, Çin'den 10 sente, 1 dolara aldıkları ürünleri dolar 1.1-1.7 bandındayken yüzde 1000 karla satıp para kazanan şirketler vardı.Tüketim olmadan yerli üretim olmaz ama bizdeki tüketim ithal tüketim.
COK ITHALAT COK BORC 02 Mayıs 2019 00:12
Şunu kabul etmek gerekir ki,bizim gibi ülkeler Çin sebebiyle ekonomik olarak tökezledi.Neden diyeceksiniz.Tekstil sektörümüzün yanında daha bir çok sektörümüz,kolay para kazanmak için ithalata yöneldi.Bir çok ünlü giyim markası uzakdoğudan ithal ettikleri ürünlere kendi markasını yapıştırdı. Sadece tekstil mi?En büyük pay telefon ekipmanları,Elektrik malzemeleri, telekom sektörü.Bavul,valiz,ayakkabı.
KARAR OKURU 01 Mayıs 2019 23:31
Merak ediyoruz görevden alınan seçilmiş başbakanı kim seçti? Nasıl bir partinin adayı oldu? Hükümet kurulamayınca, nasıl yeniden seçim yapıldı ve görevinden alınan seçilmiş başbakanın yeniden seçilmesi için kim meydandaydı? Cumhurbaşkanımız Erdoğanın yaptığı mitingleri ve gezdiği illeri de bir yazıverseydiniz görevden alınan seçilmiş başbakan için.. Ak partiyi eleştirdiğiniz kadar birazda biz nerde hata yapıyoruz deniliyor mu? Kusura bakmayın eleştirdiğiniz birçok husus sizlerde de mevcut! Aynaya bakıyor olmayasınız?
KARAR OKURU 01 Mayıs 2019 21:51
İster yağmur yağsın isterse dolu Nidem ben ummana daldıktan sonra..
KARAR OKURU 01 Mayıs 2019 21:12
Uctuk uctuk dibe geldik.
engineer 01 Mayıs 2019 20:32
derler ya benden sonrası tufan, gelecek olanlar düşünsün, yeni bir dervis,yeni bir ekonomik program, yani çekirge gibi tırmanıp tırmanıp düşüyoruz, mehter takımı gibi iki ileri bir geri, bu işler dünya işleri, bazen varlık bazen darlık, asıl hesap ötede, öteye yanında ateşini götürenlerden eyleme bizi Yarabbi, kul hakkına batmış, olmaktan,Milleti ve Memleketi batırmış olanlardan olmaktan bizi muhafaza et Allahım, soyup kaçıp doyanların vay haline.
Şair 01 Mayıs 2019 18:51
Gerçekler hep acıtır, Adana kebap gibi, Kim Bula da yiye Hele de asgari ücretliyse Verdiğim vergilerle Şu 1 Mayıs da ekmeği mi Aşı mı alanlara ne demeli Gerçekler acıdır ve acıtır Ağrı gibi,sızı gibi,kazık gibi Derdi olmayan bilmez Ülkemin derdini
KARAR OKURU 01 Mayıs 2019 17:39
Ne demisler...BORC YIYEN KESESINDEN YER diye.Hesabi odemenin zamani geldi. Bundan KACIS yok.Borclanarak yasatilan Saadet devri bitti.PAMUK eller cebe.AKP nin yarattigi Ruya bitti....Para bitti Ask da bitti.Hayirli olsun.
KARAR OKURU 01 Mayıs 2019 15:23
Ekonomiyi batırmaya sadece ASO başkanının söylediği 2. madde yeter. Herkese lise üniversite diploması dağıtmaktan vazgeçilmeli.
Takipçi 01 Mayıs 2019 15:25
Biraz da 2008 küresel krizinden bahsetseniz nasıl olur sayın yazar. ABD'nin 2,5 trilyon doları karşılıksız basmasından ve piyasayı dolara boğmasından. Belki bundan bir ders alınabilir.Zavallı biz 100 milyar rezerv biriktireceğiz diye burnumuzdan geldi. Parasal ilişkileri bu memlekette toplumsal kaldıraç olarak kullanamazsınız. Karşınıza Anadolu sağduyusu dikilir. Malda yalan mülkde yalan derler. Arkasından kim ne götürmüş denilir. Eh sırası gelen gider, sizde yalansınız biz de yalan.Bizim memlekette hiç bir şey sıkıntı değil yani.Çünkü gönül zengin.
musto 01 Mayıs 2019 13:29
Artık kralın çıplak olduğunu çoğunluk görmeye başladı.Nerdeyse asgari ücretle dahi iş bulunamayan bir ülkede ekonominin çarkları dönmez.İşte ozaman asıl beka sorunu başlar insanlar günah keçisi aramaya başlar.
KARAR OKURU 01 Mayıs 2019 12:59
Sn. İbrahim Hocam; yol gösterici analizleriniz muhalif gibi gibi duruyor ama gerçekten faydalı, bilgi verici analiz. Temennimiz hükümetin sizin eleştirilerinizden faydalanarak size teşekkür etmesidir. Böyle yol gösterici eleştirel düşüncelere ihtiyacımız var.
KARAR OKURU 01 Mayıs 2019 12:17
15 Temmuz sonrsı OHAL ilan efilmeseydi bu fetöcüler nasıl temizlenecekti izah eder misin? OHAL dünyanın en demokratik 7lkelerinde de uygulanan anayasal bir süreçtir.
Akşam köpeklerle yatanlar sabah pirelerle uyanır.
Cumhuriyetin Parlamenter sistemini yikarken onun ekonomisinin de yikilacagini düsünmediler mi?..
Alaeddin 01 Mayıs 2019 13:34
73
Alakası yok. 2001 krizinde başkanlık mı vardı? Türkiye'de para ve bilgi yok, yolsuzluk ve hukuksuzluk da diz boyu. Batının parasına, bilgisine ihtiyacı var. O da hukuka saygı ve yolsuzluğu engellemekle olur. Batı ile bozuşursan ekonomi çöker, iyi geçinirsen büyür. Bu kadar basit.
KARAR OKURU 01 Mayıs 2019 09:28
SAYIN YAZAR MAHFİ EĞİLMEZDE aynı mealde bir yazı yazmış. Önce krizi kabul etmek gerek. Daha önceki maliye bakanı MEHMET ŞİMŞEK bazı veriler iyi gitmiyor dediği için tasfiye oldu ALİ BABACAN DA öyle. BERAT beye göre kriz mıriz yok herşey iyi gidiyor. KRİZİ YARATANLAR TABİKİ KRİZİ GÖREMEZLER.
zeynel 01 Mayıs 2019 19:18
0
HERHALDE DAMAT KÖTÜYE GİDİYORUZ????YÖNETENLER İYİ YÖNETTİKLERİNİ BELİRTMELİDİRLER...TARAFTARLARI İNANIR ?BENDE KAHVECİYE İNANIRIM.
KARAR OKURU 01 Mayıs 2019 09:29
Ekonomi ile ilgili güzel tespitler tebrik ederim
KARAR OKURU 01 Mayıs 2019 09:17
Chp liler. Butun bunlari 10 senedir soyluyor. Biz ise chp zihniyeti diyip kucumsedik . bunu diyecegimi hic dusunmezdim ama hakliymis adamlar.
Hakikaten ekonomiyi %8 faizle bırakan Ali Babacan ve Erdem Başçı ikilisine faiz lobilerinin adamları diye saldıranlar şimdi neredeler acep?
KARAR OKURU 01 Mayıs 2019 07:28
Ekonomi yönetimi faizi, enflasyonu ve devaluasyonu seyrediyor. Plan ve/veya fiiliyata donusen hic bir sey yok. Oturup seyrederek derde derman bulmus bir hekim taniyan var mi?
evin 01 Mayıs 2019 07:05
eyt mağdurlarına para bulamayan akp kendi yandaşlarına ve vakıflarına su gibi para akıtmış...tüm emekçilerin 1 mayıs bayramı kutlu olsun...
KARAR OKURU 01 Mayıs 2019 15:42
6
EYT konusunu sık sık yazıyorsunuz. Siz de mi yaşı bekliyorsunuz teyze ?
X

Her an haberdar olmak ister misin?

Aşağıdaki butona basarak tüm haberlerimizden anında haberdar olabilirsin. Tıpkı telefonunda olduğu gibi sana bildirimler göndereceğiz. Bu servisi dilediğin zaman iptal edebilirsin.

TIKLA HABERLER ANINDA ULAŞSIN