Kurban ibadetinin ardından mutfaklarda tatlı bir telaş başlar. Etlerin doğru işlenmesi ve saklanması kadar, kesim sonrasında kalan kemiklerin doğru değerlendirilmesi de israfın önüne geçmek için büyük önem taşıyor. Birçok kişinin doğrudan çöpe attığı ya da nasıl kullanacağını bilemediği kurban kemikleri, aslında mutfaktan bahçeye kadar pek çok alanda gizli birer hazine değerinde.
İşte kurbandan kalan kemikleri en verimli şekilde değerlendirmenin yolları:
ŞİFA DEPOSU: İLİKLİ KEMİK SUYU YAPIMI
Kurban kemiklerini değerlendirmenin en yaygın ve sağlıklı yolu, yemeklere lezzet katan ilikli kemik suları hazırlamaktır. Kolajen, kalsiyum ve magnezyum deposu olan bu sular, bağışıklık ve iskelet sistemini destekler.
Nasıl yapılır? Kemikleri büyük bir tencereye (mümkünse düdüklü tencereye) yerleştirin. Üzerini geçecek kadar su, bir miktar sirke (iliklerin suya daha kolay salınmasını sağlar), havuç, kereviz sapı ve soğan ekleyerek kısık ateşte uzun süre kaynatın.
Nasıl saklanır? Soğuyan kemik suyunu süzdükten sonra karton bardaklara veya buz torbalarına porsiyonlayarak derin dondurucuda aylarca saklayabilir, çorba ve pilavlarınızda kullanabilirsiniz.
EVCİL HAYVANLAR VE SOKAK CANLARI İÇİN BESLEYİCİ ÖĞÜNLER
Etlerden sıyrılan ancak üzerinde az da olsa et kalıntıları barındıran kemikler, sokaktaki dostlarımız veya evcil hayvanlar için harika bir besin kaynağıdır.
Önemli Uyarı: Hayvanlara kesinlikle çiğ ya da sivri kırılmış kemik verilmemelidir. Çiğ kemikler bakteri üretebilir, küçük ve sivri kemikler ise hayvanların sindirim sistemine zarar verebilir. Kemikleri iyice kaynatıp yumuşattıktan sonra etlerini sıyırarak veya bütün büyük parçalar halinde güvenle verebilirsiniz.
BAHÇE VE ÇİÇEKLER İÇİN DOĞAL GÜBRE (KEMİK UNU)
Eğer kemikleri mutfakta tüketmek istemiyorsanız veya kaynatma işleminden kalan atık kemikleriniz varsa, bunları bitkileriniz için zengin bir fosfor kaynağına dönüştürebilirsiniz.
Nasıl yapılır? İyice kaynatılmış ve etlerinden tamamen arındırılmış kemikleri kurutun. Kuruyan kemikleri sert bir zemin üzerinde kırıp ardından mutfak robotu ya da havanda toz haline (kemik unu) getirin.
Nasıl uygulanır? Elde ettiğiniz bu doğal tozu bahçenizdeki ağaçların diplerine veya saksı çiçeklerinin toprağına karıştırarak bitkilerinizin gelişimini hızlandırabilirsiniz.
GELENEKSEL YÖNTEM: KEMİK SIVISIYLA TARIMSAL SULAMA
Anadolu'da yaygın olan bir diğer yöntem ise etlerin yıkanma suyu veya tuzsuz kemik sularının sulandırılıp bahçe toprağına dökülmesidir. Bu sayede toprak organik maddelerce zenginleşir ve ürün verimliliği artar.
