Türkiye Halciler Federasyonu (TÜRKHAL) Başkanı Yüksel Tavşan, gündemdeki yasa taslağına ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Üreticiyi korumaya yönelik adımları olumlu bulduklarını belirten Tavşan, düzenlemenin sektörde ticari süreçlerin daha şeffaf hale gelmesine katkı sağlayabileceğini ifade etti.
ZİNCİR MARKETLERİN TEDARİK SİSTEMİNE YENİ KOŞUL
Taslakta öne çıkan maddelerden biri, büyük perakende zincirlerinin ürün tedarikine ilişkin yükümlülükleri oldu. Sabah gazetesinde yer alan habere göre, marketlerin sattıkları sebze ve meyvenin en az yüzde 20’sini doğrudan üreticilerden alması planlanıyor.
Tavşan, uygulamanın belirli kriterler çerçevesinde hayata geçirilmesi durumunda yararlı sonuçlar doğurabileceğine işaret etti. Böylece üreticilerin ürünlerini doğrudan pazara ulaştırabilmesi ve tedarik zincirindeki aşamaların daha kolay takip edilmesi amaçlanıyor.
ÇİFTÇİLERİN MALİYETLERİNİ AZALTACAK DESTEKLER GÜNDEMDE
Yeni düzenleme kapsamında üreticilerin yalnızca satış kanallarına erişiminin değil, üretim ve lojistik maliyetlerinin de desteklenmesi hedefleniyor. Taslakta kira, depolama, nakliye ve vergi alanlarında çeşitli kolaylıkların yer alması bekleniyor.
Tavşan, tarımsal üretimin sürdürülebilirliği açısından çiftçilerin korunmasının önemini vurgulayarak üreticilerin sistemin merkezinde yer alması gerektiğini belirtti.
ÜRETİCİ BİRLİKLERİNE ARAZİ VE FİNANSMAN DESTEĞİ
Taslakta üretici örgütlerinin güçlendirilmesine yönelik teşvikler de bulunuyor. Üretici birliklerinin kendi ticari tesislerini veya hal benzeri merkezlerini kurabilmeleri için ücretsiz arazi tahsisi ve maddi destek sağlanmasının planlandığı aktarıldı.
Bu tür teşviklerle üreticilerin pazarlama olanaklarının genişletilmesi, örgütlü hareket etmelerinin desteklenmesi ve ürünlerin tüketiciye ulaşmasındaki süreçlerin daha etkin hale getirilmesi amaçlanıyor.
KAYIT DIŞI TİCARETLE MÜCADELE GÜÇLENDİRİLECEK
Sebze ve meyve piyasasında uzun süredir gündemde olan kayıt dışılık, yeni düzenlemenin öncelikli başlıkları arasında yer alıyor. Taslakla birlikte denetimlerin geliştirilmesi ve ticari işlemlerin daha izlenebilir bir yapıya kavuşturulması hedefleniyor.
Tavşan, sektörde kayıt dışı faaliyetlerin yaygınlığına dikkat çekerek yeni hükümlerin bu sorunun azaltılmasına katkıda bulunabileceğini dile getirdi.
Sebze ve meyvede fahiş fiyat operasyonu: 40 kişi tutuklandı
HAL DIŞINDAKİ İŞLEMLER DE İZLENECEK
Hazırlık aşamasındaki düzenlemenin, mevcut hal sisteminin dışında yürütülen ticari faaliyetleri de kapsaması bekleniyor. Bu çerçevede oluşturulması planlanan kayıt ve teminat mekanizmalarıyla ürün hareketlerinin daha yakından takip edilmesi öngörülüyor.
Söz konusu uygulamaların, kontrolsüz ticaretten kaynaklanan sorunların azaltılmasına ve üreticilerin ekonomik açıdan korunmasına yardımcı olması amaçlanıyor.
YENİ SİSTEM SEBZE VE MEYVE FİYATLARINI DÜŞÜRÜR MÜ?
Düzenlemenin tüketici fiyatlarına nasıl yansıyacağı ise merak edilen konuların başında geliyor. Tedarik zincirinde yapılacak değişikliklerin doğrudan fiyat düşüşü sağlayıp sağlamayacağı henüz netlik kazanmış değil.
Tavşan'ın değerlendirmesine göre, sebze ve meyve fiyatlarındaki yükselişi yalnızca aracı sayısıyla açıklamak mümkün değil. Bu nedenle düzenlemenin olası etkilerinin üretim maliyetleri, lojistik giderleri, piyasa koşulları ve uygulamanın kapsamıyla birlikte değerlendirilmesi gerekiyor.
Taslağın yasalaşması halinde, sebze ve meyve ticaretinde üreticinin rolü, perakende zincirlerinin tedarik politikaları ve piyasa denetimleri bakımından yeni bir dönem başlayabilir.
