Ticaret Bakanlığı tarafından yurt dışı e-ticaret sitelerinden yapılan bireysel ithalat işlemlerine yönelik getirilen son kısıtlamalar, Kamu Denetçiliği Kurumu'nun (KDK) emsal niteliğindeki incelemesiyle yeni bir boyuta taşındı. Emekli bir torna-freze ustasının, torunlarının teknik lise projeleri için yurt dışından posta yoluyla getirtmek istediği elektronik sensör, entegre ve PCB kartlarına erişimde yaşadığı yasal zorlukları şikayet etmesi üzerine harekete geçen KDK, milyonlarca tüketiciyi ilgilendiren bir karar aldı.
Elektronik ticaret platformları üzerinden yapılan düşük bedelli ve ticari nitelik taşımayan siparişlerde uygulanan basitleştirilmiş gümrük usulünün (LSI) fiilen ortadan kalktığını tespit eden Kurum; artan ardiye, müşavirlik ve hızlı kargo operatörü masraflarının hukuki öngörülebilirlik ilkesini zedelediğini belirterek uygulamanın acilen esnetilmesini talep etti.
TEMU VE ALİEXPRESS İÇİN SİKAYET GEREKÇESİ NE?
KDK'ya yapılan başvurunun temelini, özellikle teknik eğitim gören öğrenciler ve teknoloji geliştirmeye çalışan gençlerin ihtiyaç duyduğu spesifik mikro bileşenlere erişimin zorlaşması oluşturuyor. Vatandaşın dilekçesinde, teknolojik ürünlerin standart tüketim malzemelerinden ayrı değerlendirilmesi gerektiği, mevcut uygulamanın bireysel alışveriş özgürlüğünü kısıtladığı ve Türkiye'nin teknolojik gelişimine zarar verdiği vurgulandı.
YURT DIŞI ALIŞVERİŞ LİMİTİ 150 EURO'YA ÇIKACAK MI?
Ticaret Bakanlığının düşük bedelli ithalata getirdiği kısıtlamaların temel amacı, iç piyasadaki yerli üreticiyi ve perakendeciyi haksız rekabetten (özellikle Asya merkezli ultra ucuz platformlardan) korumak
Tüketicilerin Ticaret Bakanlığından en büyük talebi, bireysel alışverişlerdeki muafiyet limitinin yeniden 150 Euro seviyesine yükseltilmesi ve aylık paket kotasının artırılması yönünde. KDK'nın kararında doğrudan bir rakam telaffuz edilmese de, "düşük bedelli gönderilerde uygulanan muafiyet sınırlarına ilişkin düzenlemenin gerekli inceleme yapılarak yeniden gözden geçirilmesi" yönündeki resmi tavsiye, limitlerin artırılabileceği yönünde güçlü bir sinyal verdi.
EK MALİYETLER TÜKETİCİYİ YORUYOR
Kararda öne çıkan bir diğer detay ise şeffaflık eksikliği oldu. Tüketicilerin yurt dışından sipariş verdikleri bir ürün için, ürün bedeli haricinde gümrük vergisi, beyan ücreti, ardiye masrafı ve uygunluk denetimi gibi "sürpriz" ek yükümlülüklerle karşılaşmasının hukuki güvenlik ilkelerine aykırı olduğu ifade edildi.
ALİEXPRESS VE TEMU İÇİN YENİ KARAR VERİLEBİLİR
Tüketicilerin uzun süredir şikayetçi olduğu gümrük süreçlerinde beklenen adım Kamu Denetçiliği Kurumu'ndan geldi. Yurt dışı alışverişleri için dikkat çeken KDV kararı; Ali Express ve Temu için yeni dönem sinyalleri verirken, arama motorlarında "Yurt dışı alışveriş gümrük vergisi ne kadar 2026?", "Temu aylık sipariş limiti ve gümrük muafiyeti", ve "AliExpress 150 Euro sınırı kalktı mı?" sorularını da yeniden alevlendirdi. Ticaret Bakanlığının, KDK'nın bu tavsiye kararı doğrultusunda bireysel kullanıcılara uygulanan vergi oranları, aylık kota kısıtlamaları ve basitleştirilmiş gümrük beyannamesi süreçlerinde nasıl bir esnetmeye gideceği, önümüzdeki günlerde e-ticaret sektörünün en önemli gündem maddesi olmaya devam edecek.
