Türkiye Diyanet Vakfı’nın çıkardığı İslâm Ansiklopedisi’nde İslâm Düşüncesi ve Ahlâk İlim Heyeti Başkanı, yazar ve redaktör olarak 32 yıl görev yaptı. 2003’ten itibaren 8 yıl süreyleİstanbul Müftülüğü görevini yürüttü.
2012’de M.Ü. İlâhiyat Fakültesi’nden erken emekli olan Çağrıcı, İstanbul 29 Mayıs Üniv.Kur’an Araştırmaları Merkezi’nde (KURAMER) bilimsel çalışmalarını sürdürmektedir.Çağrıcı’nın telif ve çeviri olarak çok sayıda bilimsel çalışması vardır.
‘Rıza imalatı’
Rıza imalatı’ kavramının en iyi öz Türkçe karşılığının ‘algı yönetimi’ olduğu düşünülebilir. ‘Rıza imalatı’ yerine, “rıza...
Dinimizin zamane dindarlarından çektikleri
İnanıyorum ki benim gibi milyonlarca insan, gündemin merkezine oturan fon soygununun toplumda iki türlü yıkıma sebep olduğunu düşünüyor: 1....
Zihin kapanmışlığı - Ahlâkî kirlenme
[Değerli okuyucular bu yazımı, geçen haftaki makalem üzerine yazılan eleştirel yorumlara cevap olarak anlayabilirler. Zira ‘demokrasi’ sonuçta...
İslam demokrasi ile bağdaşır mı?
Kur’an-ı Kerim ve Hz. Muhammed’in öğretisinden beslenen İslâmî siyaset teorisinin adalet, hesap verebilirlik, şûrâ/istişare, toplumsal refah...
“Eleştiri pek sevilmiyor bizim gibi ülkelerde”
Başlıktaki cümle, sevgili genel yayın yönetmenimiz İbrahim Kiras’a ait. İbrahim Kiras, Karar’ın 6 Ekim 2026 tarihli sayısında yayımlanan...
İdeolojik devlet yönetiminin ürettiği ‘dindar’ figürü
Öncelikle belirteyim ki, ülkemizde dinini samimiyetle yaşayan çok büyük bir kitle var. Ve her vatandaş gibi onların da hukuk ve adalet ölçüleri...
Bir barışçıl ilişki biçimi: ‘Affetme’
Affetme, genellikle, “kötülük ve haksızlık edeni, suç veya günah işleyeni bağışlama, cezalandırmaktan vazgeçme” anlamlarında kullanılır....
“Çağ ile doğru ilişki kurmak”
Bütün dinler, felsefî öğretiler aslında ‘iyi’nin yanında, ‘kötü’nün karşısında olmayı ister. Kur’an-ı Kerîm’de bu ilke “emr...
‘Kendi yörüngesinden çıkarılan din’
FETÖ’cüler, en disiplinli kurum bildiğimiz ordumuzu bozdular ve darbe yaptırmaya kalktılar; ülkeye düşmanların bile düşünemeyeceği zararlar...
Bitmeyen sorunumuz: Cemaatler
Malumunuz: 200 yıldır çözemediğimiz tarikat-cemaat benzeri yapılar ile ilgili sorunumuz bugünlerde yine ülkemizin gündeminde. Önce toplumun “Süleymancılar”...
Bilimin ahlâk ve maneviyata ihtiyacı
Geçen yılın sonlarında ABD Başkanı Donald Trump’ın “Dünyayı 150 kez yok edebilecek kadar nükleer silahımız var” diyerek adeta dünyayı...
Tahammülsüzlük çukurundan çıkmak
Müslüman toplumlar bir zamanlar muhteşem bir medeniyet kurmuş ve bu ihtişamı asırlarca yaşatmışlardı. Bunun temel sebebi, ilim ve fikir adamlarının...
“Dünyayı şoke eden üç fotoğraf” üzerine
Geçen perşembe günü (30 Temmuz) Faslı ve Cezayirli oldukları bildirilen 60.000 kadar sığınmacı, Fas’tan Kuzey Afrika’daki İspanya toprağı...
Kur’an’da ve İslam ahlakı literatüründe erdemler
Günümüz Türkçesindeki ‘erdem’ kelimesinin İslâmî literatürdeki karşılığı ‘fazilet’tir. Fazilet, “insanın iyilikler yapmasını...
Müslüman ülkelerde insanın değeri
İsrail’in Gazze’de sergilemeye devam ettiği soykırım ve İran-ABD savaşı gibi sıcak gelişmeler, bugün İslâm dünyasının ağır sorunları...
Dinî öğretiyi barışçıl bir bakışla yorumlamak
İlâhiyat alanlarıyla uğraşanlar kaynaklara, tarihsel birikime, özellikle de normatif metinlere toplu olarak bakar, hepsini önce o metinlerin oluşmuş...
Toplumsal ve siyasi sorumluluklarımız
Türkiye’nin en çok üyeye sahip işçi konfederasyonu olan, ayrıca siyasal tarafsızlığı ile tanınan Türk-İş’in tespitine göre, “Ankara’da...
Fıkıhtaki ‘farz-ı kifâye’ zamanımızda nasıl anlaşılmalı?
İslam fıkıh geleneğinde en az İmam Şâfiî’den (ö. 204/820) beri farzlar (dinen yerine getirilmesi zorunlu yükümlülükler) farz-ı ayn –...
“Din ve Değişim”
Din ve Değişim”, 2021’de Doğan Kitap’tan çıkan kitabımın adı. O kitabın “Sunuş” yazısında da belirtiğim gibi Müslüman dünya ve...
İyilik düzeni
Kur’ân-ı Kerîm’de, A‘râf (7) suresinin 199. ayetinde “Affedici ol, iyiliği (urf) emret, kaba ve küstah davrananlara (câhilîn) aldırma”...
Dini ve Kur’an’ı anlama sorunlarımız – Yeni yaklaşımlar
Asırlar var ki Müslümanların muhtelif alanlarda (ekonomide, hukukta, adalette, insan haklarında, ahlâklı siyasette…) geri kalmışlığı, sadece...
Müslüman toplumlarda dogmatizm
Medreselerin kurulduğu bin seneyi aşkın zamandan itibaren, medreselerin kapatıldığı 20. yüzyılın ilk çeyreğine kadar din eğitiminde merkezî...
Bayramınız mübarek olsun
Bugün Kurban Bayramının birinci günü. Bütün okurlarımın bayramını tebrik ediyorum. Başta Gazzeliler ve genel olarak Filistinliler olmak üzere,...
Câhiliye ve İslâm
Kur’ân-ı Kerîm, Câhiliye devrinin burnu büyük seçkinleri örneğiyle dünyanın her yerinde her zaman bulunabilecek despotik kesimleri müstekbir,...
Osmanlı’ya matbaa neden geç geldi?
Bazı katı gelenekçiler, matbaa gibi konularda tarihimize eleştirel bakanları “Batı’daki koroya katılmak” diye yaftalıyorlar. Fakat bu tavır...
İnsan onuru üzerine
Hz. Peygamber’in tasavvurunda hac, ibadet olmasının yanında, Müslüman ülkeler zirvesi, bir okuyucumun yorumunda belirttiği gibi, “Müslümanların...
Haccın anlamı üzerine
Bugünlerde ülkemizde 85.000 civarında Müslümanın evinde mutlu bir hac telaşı var yine...27 Mayıs 2026 (10 Zilhicce 1447) Kurban Bayramının birinci...
Çağımızda dinî kaynakları nasıl anlamalıyız?
Müslüman dünya olarak bugün bireysel, toplumsal ve uluslararası düzeyde çektiğimiz sıkıntıların temel sebeplerinden birinin, belki en başta...
Ümera–ulema ittifakı ve sonuçları
Elbette halimizi en güzel hallere çevirmesi için Cenâb-ı Hakk’a dua edeceğiz; ama Allah’ın, hakikat ve erdem kaynağı İslâm’ın ve Kur’an’ın...
Nostalji
Batı kaynaklı modern hayat tarzına geçmeye başladığımızdan beri sohbet kelimesi tam doğru anlaşılamaz oldu bizde… Aslında sohbet sadece...
Batı ‘uygarlığı’ insanlığın akıbetini risk altına soktu
Günümüzde, insanlık olarak varlığımızın bir geleceğinin olduğundan kuşku duymamız gerekiyor; bu kuşkuyu haklı kılan bol miktarda veri mevcuttur....
Türk kültüründe Gazzâlî
Gazâlî (ö. 505/1111) -muhtemelen Fars asıllı olsa da- fiilen Selçukluların yönettiği bir ülkede Türk-Oğuz devleti vatandaşı olarak doğdu;...
Kardeşliğimizin sembolü bir bayram olsun…
Kana susamış liderlerin katliamları ve onlar tarafından gözleri korkutulan sözde Müslüman liderlerin zulme teslimiyetleri yüzünden üzüntülerle...
Taşa hakikatin ruhunu üfleyen mezar taşlarımız
Güzel bir İslâmî-kültürel adetimizdir; her Arefe günü ölmüşlerimizin mezarlarını ziyaret eder, Kur’an okur, dua ederiz. Yarına bir hatırlatma...
Medeniyetimizin ruhu camilerimiz
Resûlullah Efendimiz, Medine’ye ayak bastığı zaman inşa ettiği ilk bina Mescid-i Nebî olmuştur. Medine’nin mukaddes bir şehir olmasının...
Bu gece edilen samimi dualar bir ömre bedel
Çok merhametli, çok şefkatli olan Allah´ın adıyla.Şüphesiz, biz Kur’an’ı Kadir gecesinde indirdik. Kadir gecesinin ne olduğunu sen nereden...
Tövbe vicdandaki lekeleri temizler
Takva sahipleri o kimselerdir ki, onlar, çirkin bir iş yaptıklarında yahut (fena bir iş yaparak) kendilerine kötülük ettiklerine, Allah’ı hatırlayıp...
Nerede iman varsa orada sâlihât vardır
Kur’an’da, özetle, ‘dünya ve ahiret için iyi, hayırlı, yararlı iş, davranış’ anlamında kullanılan sâlih amel ile iman kavramları,...
Kötülüğü önlemeyen ibadet az çok kusurludur
Uygulama’ kelimesinin İslâm dinî terminolojisindeki en uygun ve kapsayıcı karşılığı ‘amel’ kelimesidir. Amel kavramı tek başına kullanıldığında...
Kur’an akıl ve bilgi alanında devrim yaptı
Kur’ân-ı Kerîm, Müslüman toplumlara, sadece inanç ve ahlak alanında değil, akıl ve bilgi alanında da (ilk altı-yedi asırda) güçlü ve yenileştirici...
İhlâssız dindarlık olmaz
İnsanın Yaratıcısına karşı görevlerinin ahlâkî mahiyetini belirleyen en önemli unsur, ibadet ve iyiliklerin arkasındaki niyet ve irade dürüstlüğüdür....
Erdemin en yücesi intikam yerine af
Düşünüp taşınmaktan ziyade duygusal etkilerle davranma eğiliminde olan Câhiliye toplumunda, özellikle intikam alma ve cezalandırma imkânı olduğu...
İş ve ticarette ahlâkın temeli merhamet
İslâm öncesi Mekke kentinde Câhiliye zorbalığı, maddecilik, zenginlerin yoksullar üzerinde kurduğu tahakküm bu kentin eşrafının baskın özellikleriydi....
Ana babaya iyilik üç amelden biri
Gerek Kur’ân-ı Kerîm’de gerekse hadis-i şeriflerde çoğunlukla Allah’a kulluk görevinin ardından ana babaya saygı ve iyilik gelir. Mesela...
Ahlâk bilginin değil inancın alanıdır
Çağdaş filozof Bertrand Russell, ‘Neden Hıristiyan Değilim’ adlı kitabında “İnancın her çeşidi tehlikelidir” diyor. Fakat bu haksız...
Gerçek tövbe insanı iyiliğe yöneltir
Takva sahipleri o kimselerdir ki, onlar, çirkin bir iş yaptıklarında yahut (fena bir iş yaparak) kendilerine kötülük ettiklerine, Allah’ı hatırlayıp...
Emeğin bereketi servetin sınavı
İnsanlar için hayatın rutini, meşru yollardan çalışıp kazanarak hem kendilerinin hem sorumluluğu altındakilerin nafakasını sağlamak, ayrıca...
Adaletin özü kul hakkına saygıdır
Kur’ân-ı Kerîm’de ‘ölçü ve tartı (mîzân) işlerini adaletle yapmak’, bir doğruluk ve dürüstlük sembolü olarak kullanılır. İki...
